گزیدهای از تحولات هلالاحمر در دوران دکتر کولیوند
در میان انبوه مدیرانی که هر یک در کارنامه مدیریتی کشور، نقشآفرین بودهاند، نام دکتر پیرحسین کولیوند با شاخصهای متفاوت ورق میخورد؛ شاخصهای که در یک عبارت خلاصه میشود، مرد خستگیناپذیر، مرد عملیاتی کشور در بحرانها. این عنوان، نه یک لقب تشریفاتی که برآمده از حضور مستمر، تصمیمهای بهموقع و تحولات ساختاری در جمعیت هلالاحمر […]
در میان انبوه مدیرانی که هر یک در کارنامه مدیریتی کشور، نقشآفرین بودهاند، نام دکتر پیرحسین کولیوند با شاخصهای متفاوت ورق میخورد؛ شاخصهای که در یک عبارت خلاصه میشود، مرد خستگیناپذیر، مرد عملیاتی کشور در بحرانها. این عنوان، نه یک لقب تشریفاتی که برآمده از حضور مستمر، تصمیمهای بهموقع و تحولات ساختاری در جمعیت هلالاحمر است. پیشینه ایشان در مدیریت بحران، به دوران ریاست بر سازمان اورژانس کشور بازمیگردد؛ جایی که با طراحی ساختار نوین، نقش کلیدی در سازمان شدن اورژانس ایفا کرد و ثابت نمود که مدیریت بحران را از پایه و به صورت علمی میشناسد. این سابقه، پشتوانهای محکم برای تحولات بعدی در هلالاحمر شد. دوران مدیریت ایشان بر این نهاد، نقطه عطفی در تاریخ امداد و نجات کشور محسوب میشود؛ دورهای که طراحی سیستمی پشت هر اقدام عملیاتی، ساختار سنتی امداد کشور را در عرصه های گوناگون متحول کرد.
در حوزه لجستیک و امداد، هلالاحمر تحولی بنیادین رقم زد. راهاندازی انبارهای سیار، زمان پاسخگویی به بحران را تا چهل درصد کاهش داد و توزیع اقلام زیستی و دارویی در مناطق جنگی، با دقتی کمنظیر و بدون وقفه انجام گرفت. سازمان امداد و نجات با تغییر الگوی عملیاتی از واکنشگرا به پیشکنش و استقرار تیمهای واکنش سریع، نجات هفتاد درصد مجروحان را در ساعات طلایی جنگ دوازدهروزه ممکن ساخت. در جنگ سوم با رمز «نور ادامه دارد»، هزاران مأموریت با زمان پاسخگویی بیسابقه ثبت شد. اما شاید درخشانترین دستاورد، کاهش زمان حضور نیروهای امدادی از حدود نه دقیقه به زیر چهار دقیقه به محل حادثه می باشد؛ رکوردی که در عملیات «نور ادامه دارد»، به نجات هزاران نفر از زیر آوار انجامید. شبکه پایگاههای امداد جادهای با نقشه راهی نوین، ساماندهی و به تجهیزات روز مجهز شد و همزمان، سایر بخشهای امدادی نیز تقویت و احیا گردیدند.
در حوزه آموزش، پژوهش و فناوری، آکادمی ملی امداد و نجات با دورههای پیشرفته در تکنسین فوریتهای پزشکی، نجات در فضاهای بسته، امداد هوایی و روانشناسی بحران، به مرکزی معتبر تبدیل شد و تعداد امدادگران آموزشدیده تخصصی رشد چشمگیری داشت. خود دکتر کولیوند، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد و مؤلف دهها عنوان کتاب و مقاله در حوزه مدیریت بحران است و یکی از نخستین دریافتکنندگان مدرک کاردیوپرفیوژنیست در ایران؛ جایگاه علمیاش، پشتوانهای نظری برای اقدامات عملیاتیاش محسوب میشود.
در جذب و ساماندهی نیروهای مردمی، سازمان داوطلبان با رشدی بیسابقه در ایام جنگ اخیر، تعداد داوطلبان فعال را به حدود ۶ میلیون نفر رساند و بانک اطلاعاتی تخصصی امدادگران را ایجاد کرد. بخشی از این جمعیت عظیم، در سازمان جوانان مشغول به فعالیتهای آموزشی و فرهنگی هستند. در تعامل با خیرین، مجمع خیرین هلالاحمر راهاندازی شد و ارزش کمکهای خیرین نسبت به دوره قبل، افزایش چندبرابری یافت.
در حوزه نوسازی، جنگ چهلروزه رمضان خسارتی سنگین به تجهیزات و پایگاهها وارد کرد، اما در کمتر از چند ماه، بخش عظیمی از ناوگان خودرویی و بالگردی بازسازی شد. دهها مرکز تخریبشده در جنگ سوم، با استانداردهای مقاومسازی جدید ساخته شدند و تجهیزات ارتباطاتی و ماهوارهای برای نخستینبار در پایگاههای مرزی نصب گردید.
در حوزه استخدام و تحول نیروی انسانی، یکی از ارزشمندترین و بیسابقهترین اقدامات دکتر کولیوند، تبدیل وضعیت شمار قابلتوجهی از نیروهای داوطلب و امدادگر هلالاحمر از قراردادی به استخدام پایدار بود. این اقدام که با هدف ایجاد امنیت شغلی و انگیزهبخشی به سرمایههای انسانی صورت گرفت، تأثیر بسزایی در ماندگاری و تعهد نیروهای عملیاتی داشته است. در کنار آن، جذب نیروهای تخصصی امدادی جایگزین رویکرد صرفاً اداری شد و تعداد نیروهای عملیاتی متخصص رشد قابلتوجهی داشت.
هلالاحمر هوشمند؛ فناوری در قامت نجات
دکتر کولیوند با باوری عمیق به هلالاحمر هوشمند، فناوری را به میدان امداد آورد و تحولی بیسابقه در نجات جانها رقم زد. صدها پهپاد امدادی با پروازی پیوسته، دوربینهای حرارتی برای عملیات در شب و روز، و توان حمل محمولههای حیاتی، به نیروی کمکی بالگردها تبدیل شدند؛ پرندههایی که در دل کوهستانهای صعبالعبور، در مناطق جنگی و پرخطر، و در سه جنگ اخیر، همنفس امدادگران شدند و با شناسایی دقیق مصدومان و کاهش خطرات جانی، مسیر نجات را هموار کردند. در کنار آنها، رباتهای غریقنجات با سرعتی شگفتانگیز، به داد غرقشدگان رسیدند و نرمافزارهای تخصصی و هوش مصنوعی، پشتصحنه برنامهریزی لجستیکی، نظم و دقتی تازه بخشیدند. هلالاحمر امروز، با همکاری با کشورهای متعدد در زمینه اندامهای مصنوعی و آغاز تولید داروهای پلاسمایی، نه فقط در میدان امداد، که در مرزهای دانش نیز پیشگام شده است؛ گویی انسانیت و نوآوری در هم تنیدهاند تا پاسخگوی نیازهای زمانه باشند.
نوسازی ناوگان هوایی و حملونقل؛ گامی بلند در توانمندسازی امداد
در کنار توسعه پهپادی، یکی از راهبردیترین اقدامات دکتر کولیوند، نوسازی بنیادین ناوگان بالگردی و خودرویی هلالاحمر بود. قرارداد خرید دهها فروند بالگرد پیشرفته از شرکتهای معتبر جهانی، گامی بیسابقه در تاریخ امداد هوایی کشور برداشت. این بالگردها با تجهیزات پیشرفته ناوبری، دوربینهای دید در شب و امکانات کامل امداد و نجات، امکان عملیات در شب و مناطق صعبالعبور را فراهم کردهاند. در حوزه حملونقل زمینی نیز صدها دستگاه خودروی عملیاتی جدید شامل آمبولانسهای پیشرفته، خودروهای نجات و پشتیبانی به ناوگان ملحق شد و دهها دستگاه خودروی فرسوده، تعمیر و به چرخه عملیات بازگشتند. همزمان با نوسازی ناوگان، هزاران پایگاه ثابت و سیار امداد جادهای نیز با استقرار دهها هزار امدادگر آموزشدیده و تجهیزات بهروز، سازماندهی شدند تا هلالاحمر در پوشش سوانح رانندگی، به آمادگی کامل دست یابد. این نوسازی گسترده، هلالاحمر را به عنوان قدرتمندترین و مجهزترین جمعیت منطقه و یکی از قدرتهای برتر جهان، در بالاترین سطح آمادگی قرار داده است.
در حوزه بهداشت، درمان و توانبخشی ، هلالاحمر در دوره دکتر کولیوند، از یک نهاد صرفاً امدادی به یکی از بازیگران اصلی عرصه سلامت و دیپلماسی پزشکی کشور تبدیل شد. در روزهای سخت کرونا، هلالاحمر با مدیریت دکتر کولیوند از یک نهاد امدادی به بازوی قدرتمند سلامت کشور تبدیل شد و با تکیه بر دیپلماسی سلامت و ارتباطات بینالمللی، در تأمین واکسن و داروهای حیاتی نقشی سرنوشتساز ایفا کرد و در سختترین روزهای قرن، پشتیبان درمان و امید بود. توسعه شبکه توانبخشی در داخل کشور و گسترش مراکز درمانی در خارج از مرزها نیز این نهاد را به بازوی توانمند جمهوری اسلامی ایران در تقویت صلح و ارتباطات حسنه بینالمللی مبدل کرده است؛ بهگونهای که مراکز سلامت هلالاحمر در کشورهای آفریقایی، آمریکای لاتین و آسیا و….، پیام صلح و بشردوستی ایران را به گوش جهانیان میرسانند. در این میان، سازمان تدارکات پزشکی نیز با تأکید بر شفافیت و توزیع عادلانه، نقش کمرنگ اما حیاتی خود را در تأمین دارو و تجهیزات مورد نیاز ایفا کرده است. نگاه راهبردی به دیپلماسی سلامت و ارائه خدمات سلامت روان، نشان از تحولی عمیق در نگاه به سلامت مردم دارد؛ رویکردی که از درمان صرف فراتر رفته و به دنبال توانمندسازی و بازتوانی جامعه در ابعاد جسمی و روانی است.
ترویج روحیه امید و ایثار؛ سرمایه اجتماعی هلالاحمر
در کنار همه تحولات ساختاری و فناورانه، شاید ارزشمندترین دستاورد دکتر کولیوند، ترویج روحیهٔ امید، ایثار و انگیزه در میان نیروهای هلالاحمر باشد. ایشان با حضور مستمر در میدان، اعتماد عمومی را به سطحی بینظیر ارتقا داد و فرهنگ داوطلبی و فداکاری را در این نهاد نهادینه کرد. امروز، هلالاحمر نه فقط یک سازمان امدادی، که نمادی از همبستگی ملی و امیدآفرینی است؛ جایی که هزاران داوطلب با انگیزهای مضاعف، در سختترین شرایط، پای کار مردم ایستادهاند. در سه جنگ اخیر، این همدلی به اوج خود رسید؛ آنگاه که نه فقط داوطلبان، بلکه بسیاری از دستگاههای اجرایی و نهادهای کشور نیز لباس هلالاحمر بر تن کردند و در کنار امدادگران به یاری شتافتند. حتی نخبگان، بازیگران و ورزشکاران نیز با حضور در جمع امدادگران، پیام همدلی و امید را به جامعه مخابره کردند. هلالاحمر در آن روزها، نه یک نهاد، که میدانِ همبستگی ملی بود؛ جایی که همه در یک صف، برای نجات جانها و ترمیم امیدها ایستاده بودند.
گسترش شبکه مردمی و درمانی؛ از خانههای هلال تا مراکز بینالمللی
در کنار تحولات ساختاری، دکتر کولیوند با نگاه مردممحور خود، شبکه امداد را تا دل محلات و مناطق دورافتاده گسترش داد. امروز، بیش از هفت هزار خانه هلال در سراسر کشور به عنوان پایگاههای کوچک امدادی، خدمترسانی میکنند.
فراتر از مرزها، دکتر کولیوند هلالاحمر ایران را به یک برند جهانی تبدیل کرد؛ برندی که مرزی نمیشناسد و در هر نقطهای از جهان که فریاد دردی بلند شود، بیدریغ به یاری میشتابد. این نهاد بشردوستانه، به محض دریافت درخواست از هر کشور و هر قارهای، با تمام توان در صحنه حاضر میشود؛ چه در دل جنگها، چه در میان ویرانیهای زلزله و سیل، و چه در کنار مهاجران و آوارگانِ بیپناه.
دریافت جایزه معتبر هانری دیویدسون از فدراسیون بینالمللی، امدادرسانی به زلزلهزدگان و راهاندازی مراکز درمانی در کشورهای مختلف، گوشهای از دیپلماسی فعال و انساندوستانهای است که نام ایران را در قامت یک قدرت بشردوستانه، بر تارک جهان نشانده است. دبیرکل فدراسیون بینالمللی، هلالاحمر ایران را مایه افتخار جنبش جهانی خوانده و عملکرد آن را پاسخ بشردوستانه استثنایی توصیف کرده است. مجمع جهانی صلیب سرخ نیز ایران را قویترین عضو در منطقه و یکی از بازیگران کلیدی بشردوستانه در جهان معرفی کرده است.
اقدامات حقوقی و بشردوستانه در تراز بینالمللی
در کنار دیپلماسی فعال و حضور میدانی، دکتر کولیوند با نگاه حقوقی و عدالتخواهانهی خود، گامهای مؤثری در عرصه بینالمللی برداشت. ایشان در راستای وظایف بشردوستانه و بینالمللی، با ارائه انبوهی از مستندات معتبر به دیوان کیفری بینالمللی و ارسال نامههای رسمی به این دیوان، جنایتهای جنگی نظیر حمله به مدرسه شجره طیبه در میناب، هدفقرارگرفتن غیرنظامیان و کودکان بیگناه، و همچنین حمله به زیرساختهای امدادی در جنگ اخیر را به صورت حقوقی پیگیری کرد. این مستندات که شامل نقض آشکار اصل تفکیک میان اهداف نظامی و غیرنظامی بود، در دیوان کیفری بینالمللی پذیرفته شد و محکومیت رسمی دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (OCHA) را در پی داشت. همچنین پیگیریهای موفقیتآمیز برای آزادسازی محموله دارویی کشتی توسکا که حاوی مواد اولیه دارویی بیماران دیالیزی بود، نشان از عزم جدی ایشان در دفاع از حقوق بیماران و آسیبدیدگان در عرصه جهانی دارد. این اقدامات، هلالاحمر ایران را از یک نهاد صرفاً امدادی، به یک نهاد حقوقی بشردوستانه در تراز جهانی تبدیل کرد که با نگاه فراملی و مستند، در دفاع از حقوق مظلومان و آسیبدیدگان گام برمیدارد. بسیاری از پروندههای حقوقی دیگر نیز در همین راستا، توسط این نهاد پیگیری و مستندسازی شده است.
تأییدیه نهایی بر عملکرد ایشان، در انتصاب مجدد برای یک دوره چهارساله توسط رئیسجمهور رقم خورد.
ارادت به ساحت والای رهبری؛ سرمایهای بزرگ برای مرد میدان
در کنار همه افتخارات بینالمللی، یکی از ارزشمندترین سرمایههای دکتر کولیوند، اعتماد و عنایت ویژه ساحت والای رهبری است. رهبر شهید، حضرت آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای (ره)، در دیدار با دستاندرکاران کنگره شهدای امدادگر، امدادگران را «مظهر صفات انسانی و انساندوستی» دانستند و از ابتکارات و گزارش ایشان به نیکی یاد کرده و آن را انسان را سر شوق میآورد و خیلی خوب است توصیف فرمودند. این اعتماد و عنایت، پس از شهادت آن پیر فرزانه، با همان وثوق و حمایت بیدریغ از سوی رهبر معظم انقلاب اسلامی، حضرت آیتالله العظمی سید مجتبی خامنهای (دامت برکاته) نیز تداوم یافته است. دکتر کولیوند این اعتماد را سرمایهای بزرگ برای خدمت به ملت و اعتلای نام ایران در جهان میداند.
خدمترسانی تاریخی در مراسم وداع با رهبر شهید
یکی از پیچیدهترین مأموریتهای هلالاحمر، پوشش امدادی مراسم تشییع و تدفین پیکر مطهر رهبر شهید و اعضای خانواده ایشان در تهران، قم، مشهد، نجف و کربلا بود. دکتر کولیوند با پیشبینی کامل ابعاد بحران، دهها هزار نیروی آموزشدیده را سازماندهی کرد. نیروهای هلالاحمر در نقاط مختلف کشور و عراق مستقر شدند و صدها دستگاه آمبولانس در این عملیات شرکت داشتند. در این مراسم، صدها هزار خدمت بهداشتی، درمانی و امدادی ارائه شد و موارد متعددی از احیای قلبی-ریوی موفق ثبت گردید. بر اساس اعلام رسمی، هیچ مورد فوتی ثبت نشد و در دل این سوگ بزرگ، شاهد تولد چند نوزاد نیز بودند. در عراق نیز تیمهای تخصصی با همکاری هلالاحمر عراق، به ارائه خدمات پرداختند و با وجود ازدحام جمعیت، هیچ حادثهی مهمی گزارش نشد.
عملیات عظیم اربعین؛ نمایشگر توان بینظیر هلالاحمر
هر سال که محرم از راه میرسد و دلها به سوی کربلا روانه میشود، هلالاحمر ایران نیز حماسهای بینظیر میآفریند. دکتر کولیوند با سازماندهی صدها هزار نیروی امدادی و درمانی در دو کشور ایران و عراق، مسیر پیادهروی اربعین را به کاروانی از خدمت و عشق تبدیل میکند. دهها موکب درمانی و هزاران امدادگر، با دلهایی آکنده از ایثار، در کنار زائران حضور دارند تا این سفر روحانی در امنیت و آرامش به پایان برسد. این حماسهی سالانه، هر بار با شکوهتر از قبل تکرار میشود و هلالاحمر با بهرهگیری از تجربههای سالهای گذشته، خدمترسانیاش را متحولتر از پیش به انجام میرساند. نتیجه، میلیونها خدمت درمانی، امدادی و بشردوستانه است که از دلِ عشق به اباعبدالله الحسین (ع) و عشق به خدمت به خلق الله، جوشیده است.
در پایان
آنچه کارنامه دکتر کولیوند را از بسیاری مدیران متمایز میکند، نگاه سیستمی و همزمان او به همه اضلاع مدیریت بحران است؛ از آموزش و جذب داوطلب تا نوسازی ناوگان و دیپلماسی بینالمللی. او نشان داد که مرد عملیاتی کشور کسی نیست که فقط در میدان حضور داشته باشد، بلکه کسی است که زنجیره تأمین، نیروی انسانی، مشارکتهای مردمی و زیرساختها را چنان طراحی میکند که خود بحران، محرکی برای بهبود ساختارها شود. در روزگاری که برخی مدیران موفقیت را در تعداد جلسات و بخشنامهها تعریف میکنند، دکتر کولیوند ثابت کرد که مدیریت بحران در میدان نوشته میشود؛ نه در پشت میزهای ستادی. او مرد خستگیناپذیر و عملیاتی را نه یک شعار، که حاصل طراحی سیستمی، سرمایهگذاری بر نیروی انسانی و دیپلماسی فعال در تراز جهانی معنا کرد. هلالاحمر امروز، نه فقط یک نهاد امدادی، که برندی افتخارآمیز برای ایران در جهان است؛ و این مرهون مدیری است که بحران را نه تهدید، که فرصتی برای تحول دید. اگر بحران، محک خوبی برای سنجش مدیران است، کارنامه کولیوند در هلالاحمر، یکی از معدود پروندههای موفق و جامع مدیریت بحران در کشور است؛ پروندهای که نویسنده آن، خود در میدان جنگ و صحنههای امداد بوده است…
امید که گامهای استوار این مسیر، همچنان در خدمت به مردم و اعتلای نام ایران، پرتوانتر از پیش ادامه یابد.
این مطلب بدون برچسب می باشد.
دیدگاهتان را بنویسید